درباره سارویه یا کهن دژ اصفهان

سارویه یا کهن دژ یا تپه اشرف نام بنایی بسیار کهن در اصفهان است که در کنار پل شهرستان و در کناره شمالی زاینده رود قرار دارد. قلعه سارویه در خیابان سلمان فارسی روبروی بلوار لاله واقع است. این بنا کتابخانه بزرگی بوده‌ که در آن کتاب‌های فراوانی نگهداری می‌شده‌ است.

تاریخچه قلعه سارویه :

ایرانی‌ها پس از این که بهترین وسیله را برای ثبت و ضبط و نوشتن و نگهداری دانش بدست آوردند برای یافتن بهترین جا و مکان جهت بنیاد کتابخانه و گنجینه کتاب به جستجو پرداختند، جایی که از زمین لرزه بر کنار و گل آن چسبندگی داشته باشد تا برای ساختمان‌های محکم و پابرجا پسندیده باشد.
پس از کنجکاوی بسیار سرانجام شهرستانی که همه این محسنات را داشت یافتند و آن شهر اصفهان بود. در آن جا هم پس از کاوش نقاط گوناگون شهر، روستای جی را بهترین جا و مکان یافتند. در جی کهن دژ را برگزیدند و در آن جا عمارتی رفیع بنیاد نهادند و آن را سارویه نامیدند.
آنگونه که ابو مشعر بلخی می‌گوید، اعراب به گمان یافتن گنج شروع به تخریب و ویرانی دژ می‌کنند و بسیاری از کتاب‌ها به این روش نابود می‌شود. اما از آنجا که مخزن کتابخانه در دالان‌های مخفی زیر زمینی بوده‌است، به شماری از کتاب‌ها آسیبی نمی‌رسد تا اینکه در سال ۳۵۰ قمری، براثر فروریختن سقف یکی از دالان‌ها، مخزن کتابخانه نمایان می‌شود. به دستور خلیفه بسیاری از این کتاب‌ها بر بار صدها شتر به بغداد منتقل می‌شود و بسیاری دیگر از کتاب‌ها در همانجا نابود می‌گردد.
پس از انجام کاوش در این مکان هفت هزار ساله، هم اکنون بر روی آن پیست موتورسواری بنا شده است.

سایر دیدنیهای منطقه قلعه سارویه:

مسجد جامع جی از دوران سلاجقه، مقبره الراشد بالله خلیفه عباسی، پل شهرستان و حصار جی را میتوان در مجاورت این قلعه تاریخی مشاهده نمود.
همچنین نمایشگاه بین المللی و پارک ساحلی و شهربازی در نزدیکی این قلعه واقع است.