گردشگری خراسان شمالی,عمارت مفخم بجنورد,مفخم بجنورد,موزه باستان شناسی بجنورد,موزه مردم شناسی بجنورد,موزه های بجنورد,موزه های خراسان شمالی,آثار تاریخی بجنورد,بناهای تاریخی بجنورد,خانه های تاریخی بجنورد,آدرس عمارت مفخم بجنورد,عمارت مفخم بجنورد کجاست,سردار مفخم بجنورد,آیینه خانه,آیینه خانه عمارت مفخم

 

یکی از جاذبه های تاریخی شهر بجنورد در استان خراسان شمالی عمارت مفخم است. مجموعه تاریخی عمارت مفخم بجنورد در خیابان شریعتی شمالی، نرسیده به بلوار شهدای بجنورد واقع مستقر است. عمارت مفخم بزرگترین و شاخص‌ترین اثر معماری تاریخی از دوره قاجار در خراسان شمالی بشمار می آید.
در دوره قاجار عمارت مفخم همراه با بناهای دیگری از جمله آیینه ‌خانه، کلاه فرنگی، حوضخانه و سردر، در باغ بزرگی قرار داشته که مجموعه دارالحکومه سردار مفخم را تشکیل می داده است.

 

معماری عمارت سردار مفخم بجنورد :

 

بیشتر تزیینات این اثر تاریخی بجنورد در نمای جنوبی بنا تمرکز یافته و شامل انواع کاشی کاری است. سرتاسر نمای ضلع جنوبی، از بالای ستون های هشت ضلعی ایوان طبقه پایین تا زیر سقف طبقه دوم و حتی ساقه‌ های ستونهای ایوان فوقانی با کاشی‌ کاریهای معرق، معقلی و کاشی های هفت رنگ و ابعاد خشتی تزیین شده است. جالب است که نقوش به کار رفته در کاشی های هر ستون، لچکی‌ ها و قاب های روی هر چشمه طاق در طبقه فوقانی طرحی نو را عرضه می‌ کند و از تکرار نقوش و طرح ها پرهیز شده تا نمایی الوان و متنوع ایجاد شود.

 

تاریخچه ساخت عمارت مفخم بجنورد :

 

بنای عمارت مفخم در دهه ۱۳۰۰هجری قمری، همزمان با دوره حکومت ناصرالدین شاه به دستور یارمحمدخان شادلو معروف به سردار مفخم ساخته شده و محل سکونت خانواده وی و پذیرایی از میهمانان دولتی و رجال سیاسی بوده است.
معروف است که نقشه ساختمانی عمارت به دست میرزا مهدی خان شقاقی، نخستین استاد معماران ایرانی تعلیم یافته در فرنگ که معماری مدرسه سپهسالار تهران از جمله کارهای او است، طراحی شده است.
پس از سقوط سلسله قاجار بخش اعظم املاک خانواده شادلو از جمله ساختمان عمارت که در آن زمان محل سکونت سردار معزز، نوه سردار مفخم بود به تصرف رضا شاه درآمد و سرهنگ رخشا، فرماندار و رییس کل املاک پهلوی بجنورد در آن اقامت گزید. در سال ۱۳۱۶خورشیدی در طبقه فوقانی بنا آتش‌سوزی رخ داد و سقف عمارت که با تیر ارس و پوشش سفالی ساخته شده بود نابود گردید و سقف شیروانی کنونی با پوشش ورق گالوانیزه ایجاد شد.
در دهه ۱۳۲۰بنای عمارت از سوی ورثه سردار مفخم به عنوان بیمارستان به اداره بهداری واگذار شد.

 

موزه باستان شناسی و مردم شناسی بجنورد :

 

در شهریور ماه ۱۳۷۰عمارت سردار مفخم در اختیار اداره وقت میراث فرهنگی بجنورد قرار گرفت که پس از انجام تعمیرات و تغییرات جزیی به موزه باستان شناسی و مردم شناسی بجنورد تبدیل شد.
آنچه اطلاق نام آیینه خانه را بر این بنا موجب گشته وجود تالاری با تزئینات آیینه کاری در طبقه فوقانی است که به عنوان فضای اداری و دیوانی جهت ملاقات های رسمی سردار مفخم و برپایی مراسم تشریفات نظامی و رایزنی در باب مسائل سیاسی و اجتماعی با سران ایل شادلو و دیگر رجال مطرح قاجار مورد استفاده قرار می گرفته است./n