منطقه حفاظت شده دز

منطقه حفاظت شده دز در استان خوزستان واقع شده و مساحت آن ۱۷۵۳۳ هکتار می باشد. فاصله منطقه حفاظت شده دز تا اهواز در حدود ۱۰۰ کیلومتر می باشد. منطقه حفاظت شده دز تحت مدیریت و برنامه های حفاظتی سازمان حفاظت محیط زیست قرار گرفته است ولی بخش دیگری از این جنگلها در حوالی روستاهای زاویه و عباس آباد در امتداد جنگلهای دز تحت حفاظت قرار ندارد.
منطقه حفاظت شده دز در سال ۱۳۴۶ منطقه حفاظت شده اعلام شده و در سال ۱۳۴۸ قسمتی از آن پارک وحش و در سال ۱۳۵۵ پناهگاه حیاط وحش دز معرفی گردید.

گونه های گیاهی منطقه حفاظت شده دز :

پوشش گیاهی منطقه شامل پده، گز، سریم، بنگله، استبرق، یونجه، شبدر، جو وحشی، کهورک، لگجی، علف مار و تمشک می باشد.
جنگل دز با طول حدود ۱۵۰ کیلومتر از سردار آباد دزفول شروع و در امتداد رودخانه دز به طرف جنوب تا عنافچه نزدیک اهواز، که ۲۰ کیلومتری شرق جاده ترانزیتی اهواز به شوش می باشد، امتداد دارد.

گونه های جانوری منطقه حفاظت شده دز :

از انواع پستانداران منطقه دز می توان به گوزن زرد ایرانی که از نادرترین و ارزشمندترین پستانداران ایران و جهان محسوب می شود، اشاره نمود.
انواع خارپشت ها، خفاش ها، روباه، گربه جنگلی، رودک عسل خوار راسو، گورکن، کفتار، گرگ و شغال ازدیگر پستانداران منطقه می باشند.

گمان می رفت گوزن زرد ایرانی به کلی منقرض شده است اما در سال ۱۳۳۴ خورشیدی مشخص شد تعدادی از آنها در جنگل های اطراف رودخانه دز و کرخه باقی مانده اند.
در سال ۱۳۳۷ خورشیدی دو رأس از آنها به باغ وحش اپل آلمان و در سال ۱۳۴۲ تعداد شش رأس به دشت ناز ساری منتقل شدند. پس از آن که گوزن ها تکثیر شدند به مناطق مختلفی نظیر شمشکنده مازندران، جزیره اشک و کبودان در دریاچه ارومیه، زردلان کرمانشاه، جزایر کیش و لاوان و منطقه میان کتل فارس انتقال یافتند.
از انواع پرندگان بومی منطقه حفاظت شده دز می توان دراج، کبوتر جنگلی، بلبل خرما، فاخته، یاکریم، لیکوتالابی، لیکومعمولی و انواعی از پرندگان مهاجر را نام برد.
حیات وحش جانوری بخش وسیع ومهم و زنده این اکوسیستم بحساب می آید که علی رغم وجود عوامل تهدید کننده محیطی و تشدید پدیده توسعه اقتصادی و اجتماعی از تنوع خیره کننده ای برخوردار بوده است.

جاذبه های گردشگری منطقه حفاظت شده دز :

وجود حیات وحش غنی در کنار چشم اندازهای زیبا نظیر رودخانه و تالاب ، این منطقه را به یکی از چشم انداز طبیعی مهم استان خوزستان تبدیل نموده است. رودخانه دز با پیچ وخم های زیبای در حاشیه خود جنگل زیبای دز را بوجود آورده است. آب، درختان، کوهها وتپه ها در دشت ها وجانوران مختلف در منطقه هرکدام سهم متفاوتی در این چشم انداز دارند.

جاذبه های تاریخی و گردشگری منطقه :

معبد چغازنبیل در نزدیکی منطقه، قدیمترین و بزرگترین بنای خشتی و آجری جهان است که از زمان ایلام میانه به یادگار مانده است. همچنین پل ساسانی به عنوان قدیمی ترین پل جهان، آسیاب های دزفول، مقبره سبز قبا ، بقعه محمد بن جعفر طیار در شهر دزفول در نزدیکی منطقه از دیگر آثار مذهبی ، تاریخی است.

راه های دسترسی به منطقه :

– جاده آسفالته رانکین که به شرکت کشت و صنعت کارون اختصاص دارد از میان پناهگاه حیات وحش دز جنب منطقه‌ آب شیرین گذشته و پناهگاه حیات وحش دز را به دو قسمت تقسیم می‌کند.
– از ۲۰ کیلومتری شرق جاده ترانزیتی اهوازبه شوش می‌توان وارد منطقه گردید. همچنین راه آهن سراسری اهواز تهران در دومین ایستگاه در نزدیکی اندیمشک به رودخانه و منطقه حفاظت شده دز نزدیک شده و از فاصله ۱ تا چند کیلومتری آن می‌گذرد.

توضیحات تکمیلی :

پارک ملی دز در شمال منطقه حفاظت شده دز قرار دارد.
منطقه حفاظت شده کرخه در شرق منطقه حفاظت شده دز واقع است.